[ close ]
Help Upgrade the Web: Download Firefox 3.6

Terminoloji

PMO süreçlerinde ve proje yönetiminde sıkça yanlış kullanımlarına rastlanılan ve kurum içinde farklı kullanım ve yanlış algılamalardan dolayı sorunlara, verimsizliğe, anlaşmazlıklara yol açan bazı terimleri aşağıda bir arada listelemeye çalıştım.

Yaklaşım, metodoloji kavramlarının yanlış kullanımı en sık rastlanan durumlardan. Basit bir örneğin aydınlatıcı olacağını düşünüyorum. Her fırsatta tekrarladığımız gibi PMBOK bir metodoloji değil. ASAP ise bir metodoloji. Ancak ASAP metodolojisi ile uyarlama yapan bir birim PMI yaklaşımına uygun olarak yazılmış bir süreci kullanıyor olabilir. Ve bu süreç, prosedürler kurumun CMMI hedefleri ile de çelişmeyebilir.

Doğru yapılanma için, kavramları doğru anlamakla başlamak gerekli. Yoksa harcanan çabalar farkında olmadan boşa gidebilir. Yanlış anlaşılmayı anlamak en önemli adım çünkü ancak teşhisi koyarsanız önleminizi alabilirsiniz. Bazı gelişimler kolay olmuyor, çaba, sabır gerektiriyor. Aşağıda bazı terimlere ilişkin açıklamaları bulabilirsiniz.


Süreç Nedir?

Girdileri olan, bunlara müşterileri için değer ekleyen ve çıktı üreten bir faaliyetler dizinidir.

Belirli bir çıktı (ürün ya da hizmet) elde etmek için, birbirleriyle etkileşim içerisinde bulunan insanlar, ekipman, malzemeler, yöntemler ve çevresel unsurların bir toplamıdır.

Süreçler, üç temel faaliyetler çeşidinin bir kompozisyonudur: Değer yaratan yani müşteriler için önem taşıyan faaliyetler; temel olarak fonksiyonel, bölümsel veya örgütsel sınırlar arasında iş akışını sağlayan faaliyetler; kontrol faaliyetleri.

Belli bir düzen veya zaman içinde tekrarlanan, ilerleyen, gelişen olay veya hareketler dizisi

Prosedür Nedir?

Prosedürler faaliyetleri yeterli kontrolü sağlayacak  detayda tarif  eden dökümanlardır ve aşağıdaki sorulara cevap verecek yapıda olmalıdır;

Ne gerçekleştirilecek,

Neden gerçekleştirilecek,

Ne zaman gerçekleştirilecek,

Nasıl gerçekleştirilecek, kontrol edilecek

Nerede kontrol edilecek,

Kim faliyet, kontrolden  sorumlu,

Ne, Neden, Ne zaman, Nasıl, Nerede, Kim ( 5N 1 K)

Talimat Nedir?

Prosedürlerde tanımlanan faaliyetlerden  gerekli olan her biri için o işin nasıl yapılacağını detaylı bir şekilde tanımlayan ve prosedürleri destekleyen dökümanlardır.

Prosedürlere göre daha sık değişebilirler.Güncel tutulmaları çok önemlidir

Prosedürlere göre daha düşük hiyerarşik seviyede onay ve uygulama gerektirir

Yaklaşım, Metodoloji, Olgunluk Modeli

Yaklaşım Nedir?

Neler yapmalıyız sorusunun cevabını verir.

Temel kavramsal yapıları içerir.

Güvenilir bir bakış sunar.

Aksiyonlar önerir.

Proje yaşam döngüsündan ayrıdır

Belirli bir taslak sunmaz

Best practice’ler içerir

Araç ve teknikler önerir

Metodoloji Nedir?

Nasıl yapmalıyız sorusunun cevabını verir.

Belirli bir prosedür ya da prosedürler kümesidir.

Belirli bir disipline mensup kişilerin kullandıkları uygulamalar, teknikler, prosedürler ve kurallar sistemi.

Proje metodolojisi ise başlangıçtan bitişi projeyi yönetmek için neler yapılması gerektiğini, proje yaşam döngüsü içinde derinlemesine ve adım adım anlatır. Hangi işin ne zaman ve nasıl yapılacağını dikte eder.

Standart Nedir?

Standart, teknik spesifikasyonlar içeren ya da kesin kriterler ile tasarlanmış tutarlı kurallar, kılavuzluk bilgileri veya tanımlamalar içeren bir dokümandır.

Standartlar kullandığımız birçok eşyanın ya da hizmetin etkinliğini ve güvenilirliğini artırmak ve hayatı kolaylaştırmak için hazırlanırlar.

Genel uygulamaları değil, üzerinde anlaşılmış en iyi uygulamaları tariflerler.

Standartlar, konusunda uzman kişilerin bir araya gelmesiyle oluşturulur; Üreticiler, satıcılar, alıcılar, kullanıcılar ve bu üründe kullanılacak her bir ürünün özelliklerini, prosesi ya da hizmeti kapsayan yasal gerekliliklerle ilgilenenler.

Olgunluk Modeli Nedir?

Geçici, olgunlaşmamaış süreçleri; gelişmiş kalite ve yararlılık ile disiplinli ve olgun süreçler haline getirmek için evrimsel gelişim yolu tanımlar.

Süreç alanları bazında nelerin eksik olduğunu ve nelerin olması gerektiğini anlatır. Model, sorunlara ait çözümlerin kurumlara; hatta projelere ait olduğunu düşünerek, eksikliklerin nasıl giderileceğine dair yöntemler tanımlamaz.

PMI Yaklaşımı PMBOK

Proje yönetimi bilgi alanlarına bir rehber oluşturmaktadır

Bilgi alanlarına göre yapılandırılmıştır.

Proje yönetimi süreçleri de başlangıç, planlama, yürütme, izleme ve kontrol, kapanış olmak üzere beş ana grupta (toplam 44 süreç) toplanmıştır. Bilgi alanları;

Entegrasyon Yönetimi

Kapsam Yönetimi

Zaman Yönetimi

Maliyet Yönetimi

Kalite Yönetimi

İnsan Kaynakları Yönetimi

İletişim Yönetimi

Risk Yönetimi

Tedarik Yönetimi

Proje yönetimi bilgi alanlarından iyi uygulama olarak genel kabul görmüş olanları

Bilgi ve uygulamaların faydası konusunda yaygın bir kabul olduğu, çoğu projede ve çoğu zaman uygulanabilir olduğu anlaşılmalıdır.

‘İyi uygulama’dan kastedilen, beceri, araç ve tekniklerin uygulanmasının bir çok farklı projede başarı şansını arttıracağı yönünde genel bir mutabakat bulunduğudur.

İyi uygulama sözünden PMBOK içerisinde açıklanmış olan bilgi ve yöntemlerin her projede aynı şekilde uygulanması gerektiği anlamı çıkarılmamalıdır. Her bir proje için neyin uygun olduğu ve ne derece uygulanması gerektiğine ait sorumluluk proje yönetim ekibine aittir.

Ortak söz dağarcığı

Mesleki Disiplin

Etik ve mesleki davranış ilkeleri

Temel sorumluluk, saygı, adalet, dürüstlük yükümlülüğü

Standart bir metodolojiden çok bir kılavuz niteliği

Felsefi yaklaşım

Prensipler bütünü

PRINCE2 Metodolojisi

Proje yönetiminde İngiliz standardıdır.

Proje yönetimine ait bazı konular kapsam dışı bırakılmıştır.

Genel Yönetim Teknikleri (Liderlik vb.)

Genel planlama teknikleri (Gantt şeması, kritik yol analizi vb.)

Risk yönetimi teknikleri (Nicel, nitel analizler vb.)

Bütçe kontrolü ve kazanılmış değer analizi

Tedarik yönetimi

Proje yönetim metodolojisidir.

ASAP Metodolojisi

ASAP = PMI + SAP’s Inside Knowledge

Küresel standartlar ve stratejilere uygun olarak uyarlama yol haritası

SAP ve uyarlama partnerleri tarafından geliştirilmiştir

PMI yaklaşımı ışığında geliştirilmiştir ve uyumludur

Proje süresinde kısalma, daha az risk, daha düşük giderler ile implementasyon

OPM3 Olgunluk Modeli

Kurumsal proje yönetiminin son aşaması proje yönetim sürecinin olgunluğunun artırılması ve sürekli iyileştirilmesidir.

OPM3 temelde birbirine sıkı sıkıya bağlı üç nokta üzerine odaklanmaktadır;

· Kritik Bilgi (Knowledge)
· Değerlendirme (Assessment)
· İyileştirme (Improvement)

Kritik bilgi: proje yönetim sürecinin kapasitesinin ve arzu edilen çıktıyı üretip üretmediğini takip etmektir. Bir anlamda proje yönetim sürecinin olgunluğu tespit edilmektedir.

Değerlendirme: olgunluk seviyesinin tarif edilmiş performans değerleri ile kritik bilgi çalışmalarından elde edilen değerlerin karşılaştırılmasıdır.

İyileştirme : Mevcut durumdan olgunluk seviyesine geçiş için gerçekleştirilecek her türlü çalışmayı kapsamaktadır.

OPM3’ün organizasyonda uygulanması sırasında dikkat edilmesi gereken en önemli nokta işletme stratejileridir.

İşletmenin stratejik planları içerisinde yer alan hedeflere ulaşılmasında OPM3 kritik bir rol oynayacaktır.

Kurumsal proje yönetimi çalışmaları nihai olarak organizasyonun gelecekteki performansını garanti altına alacak çabaların etkin yönetimidir.

CMMI Olgunluk Modeli

Capability Maturity Model Integration) kelime anlamı “Yeterlilik Olgunluk Modeli Entegrasyonu”.

Kurumlara süreçlerini iyileştirme konusunda gereken temel adımları gösteren bir süreç iyileştirme yaklaşımıdır.

Ne yapılması gerektiğini aciklar. Nasıl sorusuna kesin bir cevap vermez.

Bu yaklaşım bir projeye, bir kuruma ait departmana ya da büyük bir organizasyona süreçlerini iyileştirme ve geliştirme konusunda rehberlik eder.

Olgun olmayan bir surecten olgun ve disiplinli bir surece giden evrimsel bir yol cizer.

Geleneksel yapıda ayrı olan organizasyonel fonksiyonların entegre edilmesine, Süreç iyileştirme için gerekli hedef ve önceliklerinin belirlenmesine, kalite süreçleri için  kılavuz oluşturulmasına ve mevcut süreçlerin değerlendirilmesi için bir referans noktası oluşturulmasına yardım eder.

CMMI, dünyada ve Türkiye’de daha çok IT sektöründe ve özellikle yazılım geliştirme yapılan kurum, departman ve projelerde, yazılım kalitesini arttırmak için kullanılan bir referans model olarak uygulanmaktadır.

Agile (Çevik) Yöntemler

BT dünyasında proje yönetiminde karmaşıklığın kaynağı insan kaynağı ve süreçler.

Çevik yöntemler ise son yıllarda bu karmaşıklığı çözmek için özellikle yazılım geliştirme projelerinde kullanılmaya başlanan yöntemler.

Çevik yöntem, insan kaynağı odaklı bir yaklaşım içeriyor. İlk bakışta son zamanlarda kabul gören sürece dayalı yöntemleri elinin tersiyle itiyormuş gibi görünüyor.

Tabiki sürece dayalı yöntemlerin pabucu dama atılmıyor; fakat çok hızlı yazılım üretilmesi özelliğiyle yazılım geliştirici firmaların hemen ilgisini çektiği kesin.

Adaptive Software Development (ASD)

Dynamic System Development Methodology (DSDM)

Extreme Programming (XP)

Feature Driven Development

Scrum.

Kısa aralıklarla ürün çıkarırlar.

Büyük ölçüde müşterileriyle birlikte çalışırlar.

Erken ve sık test’in önemini bilir.

Müşteri isteklerinin değişeceğini kabul eder.

AgileCMMI *

Süreçler ve araçlar “out” kişiler ve etkileşimler “in”: CMMI öğrenilmesi ve uygulanması gereken kurallar içerir. Çevik metodlar kuralsızlık demek değildir. CMMI sürecinde çevik yöntem kullanılsa da kurallara, planlamaya ve eğitime ihtiyaç duyulacaktır.

Kapsamlı dokümanlar “out” çalışan yazılım ”in”: CMMI’da bilgi, dokümanlarda ve eğitimdedir. Süreçler olgunlaştırılıp kurumsallaştırılarak kişilerden bağımsız hale getirilir. Çevik yöntem ise esneklik ve hızlı üretim sağlar.

Sözleşme görüşmeleri “out” müşteri etkileşimi “in”: Sürece dayalı yöntemlerde müşteri ile geliştiricinin anlaştığı sözleşmede müşteri istekleri başlangıçta tam bilinmeyebilir, değişebilir, yorum farklılıkları olabilir veya teknoloji değişebilir. Çevik yöntemlerde müşteri aktif olarak işin içinde olduğundan hızlı geri besleme sağlanır.

Plana bağlı kalmak “out” değişikliğe uyum “in”: İsterlerin değişmesi sürece dayalı yöntemlerde sorun yaratır. Çevik yöntemler değişimin kaçınılmaz olduğu durumlara daha uygundur.

*oxymoron : içinde anlamı çelişkili iki sözcük bulunan ifade

ITIL

ITIL, Bilgi Teknolojileri Alt Yapı Kütüphanesi (Information Technology Infrastructure Library)

ITIL en iyi uygulamaların (best practices) ve deneyimlerin bir araya getirilmesi ile oluşturulmuş bir kütüphanedir.

Ancak su anda kütüphane olmaktan çıkıp BT yönetim metodolojisi olmuştur , çünkü ITIL’ı uygulayan firmalar BT servislerinde gözle görülür bir iyileşme elde etmişlerdir.Genelde bu iyileşmeler hizmet seviyesi kalitesinin yükselmesi, erişebiliriliğin artması , doğru kapasite planlamasının yapılarak maliyetlerin kontrol altına alınması gibidir.

ITIL metodolojisi küçük yada büyük ölçekli bütün firmalara uygulanabilir. Asıl işi BT olmayan firmalarda BT yi para harcayan bir departman imajından çıkarmanın tek yolu verdiğimiz hizmetlerin ölçülebilir olması , süreçlerle yönetim ve iş tarafı ile  aynı dili konuşmaktan geçer.

Proje Yaşam Döngüsü

Sıralı ve bazen iç içe geçen proje fazları grubu

Bir yaşam döngüsü bir metodoloji ile belgelenebilir

Organizasyonun, sektörün ya da kullanılan teknolojinin özellikleriyle belirlenebilir.

Yaşam döngüsünde ortaya çıkan teslimatlar ve aktiviteler projeden projeye değişiklik gösterir

Projeyle ilişkili spesifik işlerden bağımsız olarak, projenin yönetilmesine ilişkin temel çerçeveyi sağlar

Sistem / Yazılım Geliştirme Yaşam Döngüsü (SDLC)

Sistem analistlerinin ve kullanıcı faaliyetlerinin spesifik döngüsünün kullanılmasıyla

En iyi geliştirilmiş sistemin oluşmasını sağlayan analiz ve dizayn için safhalı bir yaklaşımdır.

Herhangi bir yazılımın, üretim aşaması ve kullanım aşaması birlikte olmak üzere geçirdiği tüm aşamalar olarak tanımlanır. Yazılım işlevleri ve ihtiyaçlar sürekli değiştiği ve geliştiği için bir döngü biçiminde düşünülür. Yazılım yaşam döngüleri tek yönlü, doğrusal olarak düşünülmemelidir.

PLANLAMA: Personel ve donanım ihtiyaçlarının çıkarıldığı, olurluk aşamasının yapıldığı, proje planının oluşturulduğu aşamadır.

ÇÖZÜMLEME: Yazılım işlev ve ihtiyaçlarının ayrıntılı olarak çıkarıldığı aşamadır. Mevcut sistemde var olan işler incelenir, temel sorunlar ortaya çıkarılır, yazılımın çözümleyebilecekleri vurgulanır.

TASARIM:
Mantıksal Tasarım: Önerilen sistemin yapısı anlatılır. (akış şemaları)
Fiziksel Tasarım: Yazılımı içeren bileşenler ve bunların ayrıntıları(ekran tasarımları)

GERÇEKLEŞTİRİM: Kodlama, sınama ve kurma aşamalarının yapıldığı aşamadır.

BAKIM: Hata giderme ve yeniden eklentiler yapma aşamasıdır. Yazılım var olduğu sürece sürer.

VN:F [1.8.5_1061]
Rating: 10.0/10 (1 vote cast)
VN:F [1.8.5_1061]
Rating: +1 (from 1 vote)
Terminoloji10.0101
  • Share/Bookmark
No comments yet.
No trackbacks yet.